9. Sınıf Biyoloji 2023-2024 1. Dönem 1. Yazılı Soruları ve Çözümleri
Aşağıda 9. sınıf Biyoloji dersi 2023-2024 1. Dönem 1. Yazılı için gerçek MEB ortak yazılı sorularının adım adım çözümleri yer alır. Toplam 17 soru. Her çözüm; soruyu anlama, plan, uygulama ve "bu tip nasıl çözülür" bölümleriyle hazırlanmıştır.
Bu yazılıyı uygulamada çöz →Sorular ve Çözümleri
Soru 1 — Canlıların Ortak Özellikleri — Homeostazi (İç Denge)
Soru: Yani şunu soruyor: Fazla şeker yendiğinde kan şekeri yükselir, karaciğer ve kas hücreleri fazla şekeri depolayarak kan şekeri dengelenir — bu durum canlıların hangi ortak özelliğiyle ilgilidir? TÜR: Kavram eşleştirme (canlının ortak özelliği belirleme).
Çözüm (önizleme)
Adım 1: Olayı tanımla — Kan şekeri yükselince vücut bunu algılar ve düzelten mekanizma devreye girer. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 2 — Canlıların Ortak Özellikleri — Adaptasyon, Metabolizma, Boşaltım
Soru: Yani şunu soruyor: I, II ve III numaralı bilgilerin her birinin hangi canlılık özelliğiyle ilişkili olduğunu yaz. TÜR: Kavram eşleştirme (üç ayrı bilgiyi ayrı ayrı sınıflandır).
Çözüm (önizleme)
Adım 1 — I. bilgi: Ayıların beyaz rengi, kalın kürü, küçük kulak/burnu kutup ortamına uyum sağlamak için gelişmiştir. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 3 — Hücre Biyolojisi — Canlılarda Organizasyon Basamakları
Soru: Yani şunu soruyor: Görsellerdeki I (kalp), II (hücre), III (mitokondri), IV (dolaşım sistemi) yapılarının organizasyon basamaklarını belirleyip büyükten küçüğe doğru sırala. TÜR: Organizasyon basamaklarını tanıma ve sıralama.
Çözüm (önizleme)
Adım 1: Her görseli basamağa yerleştir: - I (kalp) = Organ basamağı. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 4 — Biyolojik Moleküller — Mineraller ve Fizyolojik İşlevleri; Mineral Eksikliği Semptomları
Soru: Yani şunu soruyor: Melike'nin kan tablosunda referans dışı olan minerali belirle; bu eksiklik/fazlalık hangi şikayetlere yol açmış olabilir ve Melike'ye hangi mineral takviyesi yapılmalıdır? TÜR: Tablo yorumlama + fizyoloji bilgisi uygulama.
Çözüm (önizleme)
Adım 1: Referans dışı değerleri belirle: - Ca 10,5 > 10,3 (hafif yüksek, sınır değer) - Mg 0,6 < 1,3 (belirgin düşük — referansın yarısından az) Adım 2: Mg eksi …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 5 — Proteinler ve işlevleri
Soru: Yani şunu soruyor: Hemoglobin, antikor, enzim ve aktin-miyozin ipliklerinden yola çıkarak proteinlerin işlevlerini listele. Soru TÜRÜ: Örnek-den-genelleme / kavram haritası tamamlama.
Çözüm (önizleme)
Adım 1 (Hemoglobin): Hemoglobin kanda oksijen (O₂) ve karbondioksit (CO₂) taşır. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 6 — Karbonhidratlar — selüloz yapısı ve sindirim
Soru: Yani şunu soruyor: Selüloz yapısal olarak nerede bulunur ve insanlar selülozu sindirebilir mi? Açıkla. Soru TÜRÜ: Yapı-işlev ilişkisi + karşılaştırmalı sindirim biyolojisi.
Çözüm (önizleme)
Adım 1 – Selülozun yapısal konumu: Selüloz bitkilerin hücre duvarında bulunur. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 7 — Lipitler — steroit ve kolesterol işlevleri
Soru: Yani şunu soruyor: Steroit çeşidi olan kolesterolün canlılardaki işlevlerini yaz. Soru TÜRÜ: Biyomolekül işlevi / lipitler — steroit.
Çözüm (önizleme)
Adım 1 – Hücre zarı akışkanlığı: Kolesterol, hayvan hücrelerinin hücre zarındaki fosfolipit tabakaları arasına girerek zarın akışkanlığını düzenler. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 8 — DNA'nın yapısı (Nükleotid, Deoksiriboz, Fosfat Grubu, Fosfodiester Bağı)
Soru: Yani şunu soruyor: DNA molekülünün yapısında numaralandırılmış olan kısımların (şeker, fosfat grubu, nitrojenlı bazlar) her birinin adını belirlemelisin.
Çözüm (önizleme)
Adım 1: Yapıyı incele — CH₂ grupları ve O atomları sıralı, pentoz şekerinin karakteristik 5-karbon yapısını gösteriyor. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 9 — Asitler, Bazlar ve pH (Canlıların Yapısındaki Bileşikler / İnorganik bileşikler)
Soru: Yani şunu soruyor: (a) Asit ve baz nedir, tanımla. (b) Görseldeki 5 madde/besini asit mi baz mı diye sınıflandır. Bu bir 'kavram tanımı + günlük hayat örneklerini sınıflandırma' sorusu — pH bilgisini gerçek nesnelere bağlıyorsun.
Çözüm (önizleme)
Adım 1: Tanım yaz — Asit: suda H+ (hidrojen) iyonu veren, tadı ekşi, pH'ı 7'den küçük maddeler. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 10 — Canlıların Ortak Özellikleri — Beslenme, Büyüme, Hareket, Hücresel Yapı
Soru: Yani şunu soruyor: Sülük (Hiruda medicinalis) hakkında verilen metinde canlıların hangi ortak özelliklerine değinildiğini belirle. TÜR: Metin analizi + kavram eşleştirme (birden fazla canlılık özelliği).
Çözüm (önizleme)
Adım 1: Metni satır satır tara. - 'Kan emmesiyle bilinen, tıbbi amaçla kullanılan' → BESLENME (heterotrof beslenir, kan = besin kaynağı). …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 11 — Biyolojik Moleküller — Mineraller; İnsan Fizyolojisi — Mineral Eksikliği ve Semptomları
Soru: Yani şunu soruyor: Tablodaki mineral referans aralıklarını ve Aras'ın kan değerlerini karşılaştır; hangi mineralin referans dışında olduğunu bul ve Aras'ın şikayetlerine neden olan mineralin adını yaz. TÜR: Tablo okuma + referans aralığı karşılaştırma.
Çözüm (önizleme)
Adım 1: Tablodaki her mineral değerini referans aralığıyla karşılaştır: - Ca 10,5 > 10,3 → referans ÜZERİNDE (hiperkalsemi) - Mg 0,6 < 1,3 → referans ALTINDA (h …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 12 — Biyolojik Moleküller — Lipidler: Doymuş ve Doymamış Yağ Asitleri
Soru: Yani şunu soruyor: a) A ve B yağ asidi moleküllerinin grubunun adını yaz. b) A ve B yağ asitlerinin 3 genel özelliğini karşılaştır. TÜR: Moleküler yapı analizi + karşılaştırma (doymuş/doymamış yağ asidi).
Çözüm (önizleme)
Adım 1 — Grup adları (a şıkkı): A: Doymuş yağ asidi (Saturated Fatty Acid). …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 13 — Biyolojik Moleküller — Suyun Özellikleri: Yüksek Özgül Isı Kapasitesi
Soru: Yani şunu soruyor: Göl kenarlarının yaz mevsiminde daha serin, kış mevsiminde daha ılıman olması suyun hangi özelliğinden kaynaklanmaktadır? TÜR: Suyun özellikleri — yüksek özgül ısı kapasitesi kavram sorusu.
Çözüm (önizleme)
Adım 1: Olayı analiz et — Yazın hava çok ısınsa da göl soğuklayıcı etki yapar; kışın hava çok soğusa da göl ısıtıcı etki yapar. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 14 — Asitler, Bazlar ve pH (İnorganik bileşikler)
Soru: Yani şunu soruyor: (a) Asit ve bazın tanımını yap. (b) Görseldeki numaralı 5 madde/besini asit-baz durumuna göre sınıflandır. Tür: 'kavram tanımı + günlük örnekleri pH'a göre sınıflandırma' — bir önceki soruyla aynı kalıp.
Soru 15 — Karbonhidratlar — mono/di/polisakkaritler ve kondenzasyon
Soru: Yani şunu soruyor: Verilen kondenzasyon tepkimelerindeki A, B ve C karbonhidratlarının isimlerini ve çeşitlerini (monosakkarit/disakkarit/polisakkarit) yaz. Soru TÜRÜ: Kimyasal denklem analizi + karbonhidrat sınıflandırması.
Çözüm (önizleme)
Adım 1 – A'yı bul: Glikoz + A → Laktoz + Su Laktoz = Glikoz + Galaktoz disakkariti. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 16 — Proteinler — amino asit yapısı ve amfoter özellik
Soru: Yani şunu soruyor: Amino asit şemasında X (amino grubu), Y (karboksil grubu) ve Z (R grubu) olarak işaretlenmiş grupların isimlerini ve amino asitin amfoter özellik göstermesinin nedenini yaz. Soru TÜRÜ: Kimyasal yapı tanımlama + özellik-yapı ilişkisi.
Çözüm (önizleme)
Adım 1 – X grubunu tanımla: Şemada sol mavi kutuda H-N-H düzeni görülüyor. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Soru 17 — Nükleik Asitler — DNA Yapısı (Canlıların Temel Bileşenleri)
Soru: Yani şunu soruyor: DNA molekülünün bir bölümünde numaralandırılmış (1-6) yapıların isimlerini yaz. Tür: 'şema okuma + yapı adlandırma' — DNA'nın nükleotit bileşenlerini şekilden tanıma sorusu.
Çözüm (önizleme)
Adım 1: 1 = Fosfat grubu. NEDEN: omurga boyunca düzenli tekrar eden, şekeri birbirine bağlayan grup fosfattır. …
🔒 Adım adım tam çözüm + yöntem + kısayol uygulamada — Gerçek MEB sorusunu çözümüyle aç
Tüm sınıf ve dersler → MEB Yazılı